Rehber
İhracat fiyatı nasıl hesaplanır: EXW, FOB ve CIF
Yurt içi fiyattan ihracat fiyatına geçerken hangi kalemlerin eklendiği, Incoterms 2020 teslim şekillerinin fiyatı nasıl değiştirdiği ve örnek bir hesap tablosu.
İhracat fiyatı, ürünün fabrika çıkış maliyetine seçilen teslim şekline kadar oluşan her masraf eklenerek hesaplanır. EXW fiyatı fabrika kapısındaki fiyattır; FOB fiyatına iç nakliye, gümrük ve liman giderleri eklenir; CIF fiyatına bunlara ek olarak navlun ve sigorta girer. Bu yüzden aynı ürünün üç farklı ihracat fiyatı vardır ve teklifte hangisini verdiğinizi açıkça yazmanız gerekir.
Önce fabrika çıkış maliyeti
Hesabın başlangıcı, yurt içi satış fiyatınız değil, ürünün ihracata hazır haldeki maliyetidir. İhracat ambalajı, etiket ve paletleme yurt içinden farklıysa bunları maliyete ekleyin. İhracat teslimleri KDV'den istisna olduğu için fiyat KDV'siz hesaplanır.
Teslim şekline göre eklenen kalemler
Aşağıdaki tablo, Incoterms 2020'ye göre en sık kullanılan üç teslim şeklinde satıcının fiyata eklemesi gereken kalemleri gösterir.
| Kalem | EXW | FOB | CIF |
|---|---|---|---|
| Ürün ve ihracat ambalajı | Satıcı | Satıcı | Satıcı |
| Fabrikadan limana nakliye | Alıcı | Satıcı | Satıcı |
| İhracat gümrük işlemleri | Alıcı | Satıcı | Satıcı |
| Yükleme limanı giderleri | Alıcı | Satıcı | Satıcı |
| Navlun | Alıcı | Alıcı | Satıcı |
| Deniz sigortası | Alıcı | Alıcı | Satıcı |
Örnek hesap
Kurgusal bir örnekle ilerleyelim: bir konteyner dolusu ürünün ihracata hazır maliyeti 20.000 avro olsun. Fabrikadan limana nakliye 600 avro, gümrük müşavirliği ve belge giderleri 250 avro, yükleme limanı giderleri 400 avro ise FOB maliyet 21.250 avro olur. Navlun 1.800 avro ve sigorta 70 avro eklendiğinde CIF maliyet 23.120 avroya çıkar. Kar marjınızı bu maliyetlerin üzerine ekleyin; marjı yalnızca EXW maliyete ekleyip diğer kalemleri aynen yansıtmak da yaygın ve savunulabilir bir yöntemdir.
Teklifte yalnız "fiyat" yazmak yetmez; "FOB İzmir" ya da "CIF Hamburg" yazmak gerekir.
Kur ve vade
Teklifiniz otuz gün geçerliyse ve maliyetlerinizin bir kısmı Türk lirasıysa, kur hareketi marjınızı değiştirebilir. Teklife bir geçerlilik süresi yazın ve vadeli satışta finansman maliyetini fiyata ekleyin.
Sık yapılan üç hata
- Yurt içi fiyata sabit bir oran ekleyip ihracat fiyatı demek.
- Teslim şeklini ve yerini teklifte yazmamak.
- Navlun fiyatını bir kez alıp aylarca aynı kabul etmek.
Fiyat hesabından önce yapılması gerekenleri ilk ihracat rehberinde topladım. Kendi tablonuzu birlikte kurmak isterseniz fiyatlandırma danışmanlığına bakın.
Kaynaklar
- Uluslararası Ticaret Odası (ICC), Incoterms 2020 kuralları
- 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu, md. 11 (ihracat istisnası)